Foto: Hans van Dijk / Anefo, Nationaal Archief – CC BY-SA 3.0 NL, via Wikimedia Commons.
A.C. Baantjer
A.C. Baantjer, voluit Albert Cornelis Baantjer en beter bekend als Appie Baantjer, was een Nederlandse rechercheur en schrijver van misdaadromans.
Hij verwierf grote bekendheid met zijn boeken over de Amsterdamse rechercheur De Cock – met ceeooceekaa en diens vaste collega Vledder.
Zijn jarenlange ervaring bij de Amsterdamse politie vormde een belangrijke inspiratiebron voor zijn verhalen.
Biografie
Albert Cornelis Baantjer werd op 16 september 1923 in Urk geboren.
Enkele jaren later verhuisde het gezin naar Amsterdam.
Baantjer trad na de oorlog in dienst bij de Amsterdamse politie en werkte uiteindelijk jarenlang als rechercheur.
Maar liefst 28 jaar was hij verbonden aan Bureau Warmoesstraat, midden in de Amsterdamse binnenstad.
Daar kwam hij dagelijks in aanraking met misdaad, verdachten, slachtoffers en kleurrijke figuren uit het Amsterdamse leven.
Veel van die ervaringen gebruikte hij later als inspiratie voor zijn boeken.
Baantjer overleed op 29 augustus 2010 in Alkmaar, 86 jaar oud.
De Cock-serie
A.C. Baantjer is vooral bekend als de geestelijk vader van rechercheur Jurriaan De Cock, die vrijwel altijd wordt bijgestaan door zijn jongere collega Dick Vledder.
De verhalen spelen zich grotendeels af in Amsterdam en rond het bekende politiebureau aan de Warmoesstraat.
De reeks begint met De Cock en een strop voor Bobby en groeide uit tot een van de bekendste Nederlandse detectiveseries. Baantjer schreef zelf de delen 1 tot en met 70.
Zijn laatste deel was De Cock en de dood in gebed uit 2008.
Na Baantjers overlijden werd de serie voortgezet door Peter Römer.
De delen 71 tot en met 75 zijn gebaseerd op scenario's uit de televisieserie Baantjer.
Vanaf deel 76 schreef Römer nieuwe, oorspronkelijke verhalen rond De Cock en Vledder.
Hoewel de boeken samen een serie vormen, zijn de afzonderlijke misdaadzaken doorgaans ook goed los van elkaar te lezen.
Andere boeken van A.C. Baantjer
Naast zijn beroemde De Cock-romans schreef Baantjer boeken en verhalen waarin zijn eigen politie-ervaringen een nog directere rol spelen.
Tot zijn overige werk behoren onder meer:
-
Vijf maal acht grijpt in
-
Het mysterie van de doodshoofden
-
Dertien katten
-
De doden spreken niet
-
De zotte Warmoesstraat
-
Ik heb mijn man vermoord
-
De Magische Zeven
-
Het 8ste wonder
-
9 heit de klok
-
De Cock met ceeooceekaa en ik
-
Uit de verhoorkamer
Een deel van deze boeken bestaat uit herinneringen, anekdotes en waargebeurde verhalen uit zijn jaren bij de Amsterdamse politie.
Baantjer & De Waal
Na zijn zeventigste De Cock werkte Baantjer samen met rechercheur, schrijver en scenarioschrijver Simon de Waal aan een nieuwe misdaadserie rond rechercheur Peter van Opperdoes en diens collega Jacob.
Tot de boeken waaraan Baantjer nog meewerkte behoren onder meer
- Een Rus in de Jordaan
- Een lijk in de kast
- Een dief in de nacht.
De reeks werd na zijn overlijden voortgezet.
Genres
A.C. Baantjer schreef vooral:
-
detectives
-
misdaadromans
-
politieromans
-
korte misdaadverhalen
-
waargebeurde politieverhalen
Schrijfstijl
Baantjers boeken kenmerken zich door een heldere en toegankelijke schrijfstijl, korte hoofdstukken en veel dialogen.
Zijn verhalen draaien niet alleen om het oplossen van een moord, maar ook om de mensen achter de misdaad.
De sfeer van de Amsterdamse binnenstad speelt daarbij een belangrijke rol.
Cafés, grachten, steegjes en bekende plekken uit de hoofdstad vormen het decor voor veel van De Cocks onderzoeken.
De Cock vertrouwt liever op mensenkennis, ervaring en intuïtie dan op geweld.
Dat draagt bij aan het herkenbare en gemoedelijke karakter van de serie, ondanks de vaak ernstige misdrijven.
Vergelijkbare auteurs
Wie graag A.C. Baantjer leest, kan ook kijken naar boeken van:
Peter Römer – zette de De Cock-serie voort.
Simon de Waal – Nederlandse misdaadauteur en rechercheur die met Baantjer samenwerkte.
Havank – klassieke Nederlandse detectives rond inspecteur Charles C.M. Carlier, beter bekend als 'De Schaduw'.
Janwillem van de Wetering – bekend van zijn Amsterdamse politieromans rond Grijpstra en De Gier.
Interessant feit
De beroemde naam De Cock – met ceeooceekaa ontstond uit Baantjers eigen politieverleden.
Een collega op Bureau Warmoesstraat, Den Haan, was tijdens het verzet bekend geweest als Le Coq.
Een andere collega stelde zich nadrukkelijk voor als ‘Hock met ceekaa’.
Baantjer combineerde die twee elementen en zo ontstond De Cock met ceeooceekaa.
Ook de naam Vledder ontleende hij aan een collega bij de politie.
Een van Nederlands succesvolste misdaadauteurs
Van de boeken van Appie Baantjer zijn meer dan zeven miljoen exemplaren verkocht.
In 2003 ontving hij als eerste schrijver de GNM Meesterprijs voor zijn grote bijdrage aan de Nederlandstalige misdaadliteratuur.
Dankzij tientallen De Cock-boeken en de populaire televisieserie Baantjer groeide zijn naam uit tot een begrip.
Ook jaren na zijn overlijden worden zijn boeken nog gelezen en verschijnen er nieuwe avonturen van rechercheur De Cock.